در آزمون کارشناسی ارشد 91 (بهمن 90)، این بخش با کاهش 4 سؤال روبه‌رو بود و عمدتاً با پاسخ‌دهی به 8 سؤال، به درصد قابل قبول 50%، برای رسیدن به دانشگاه‌های برتر رسید اما سطح سختی سؤالات نسبت به سال گذشته (آزمون 90) کمی سخت‌تر بود لذا این مطلب نیز کمی دورتر از ذهن به نظر می‌رسید. درس‌هایی که در این قسمت مطرح می‌شوند به ترتیب:
طراحی کامپایلر
در آزمون کارشناسی ارشد سال 91(بهمن 90)، با کمال تعجب از درس طراحی کامپایلر فقط 2 سؤال مطرح شده بود که هر 2 سؤال آن از گرامرها طراحی شده بود اما یک سؤال آن به کلی جدید بود که در هیچ منبعی که مرتبط با آزمون کارشناسی ارشد باشد قابل مشاهده نبود. پاسخ دادن به این سؤال نیاز به دانش خارج از کتب داشت. اما سؤال دیگر آن از سؤالات معمول بود که با حفظ کردن یک سری قواعد قابل پاسخگویی بودند.
طراحی زبان‌های برنامه‌سازی
از این درس نیز 1 سؤال کم شده بود، 1 سؤال حفظی و 3 سؤال محاسباتی طراحی شده بود، همه‌ی سؤالات از مفاهیم معمول بوده که به راحتی با تسلطی متوسط نسبت به درس، قابل پاسخگویی بودند. حوزه ایستا و پویا مباحث از جاعات و نحوه‌ی ذخیره‌سازی آرایه از مسائلی بود که در آزمون سال 91 مطرح شده بود و سال گذشته نیز سؤالات از همین مباحث بود.
طراحی الگوریتم
درس طراحی الگوریتم از مباحث تخصصی نرم‌افزار به شمار می‌رود و در آزمون کارشناسی ارشد کامپیوتر سال 91 (بهمن 90) بدون کاهش تعداد سؤال در دروس تخصصی نرم‌افزار قرار داده شده بود. مباحث مورد نظر طراحان تست آزمون ارشد از دسته‌ی مباحث تکرار شونده‌ی این درس بودند و با تسلط متوسط و بالاتر به راحتی می‌توان به سؤالات پاسخ داد. 1 سؤال از مباحث حفظی و دیگر سؤالات نیاز به محاسبه و تفکر داشت. 1 سؤال از روابط بازگشتی 1 سؤال از مرتب‌سازی، 3 سؤال از پیچیدگی الگوریتم‌ها و 2 سؤال از مباحث درخت‌ها مطرح شده بود که علاوه بر موارد گفته شده می‌توان آن‌ها را در دسته‌های دیگری نیز جا داد.
پایگاه داده
در آزمون کارشناسی ارشد سال 91 (بهمن 90)، آخرین درسی که پاسخ داده می‌شود، درس پایگاه داده است و معمولاً سؤالات مطرح شده در این درس سؤالات ساده‌ای هستند. 2 سؤال از جبر رابطه‌ای، 1 سؤال از مفاهیم اصلی و پایه‌ی پایگاه داده‌ها و 1 سؤال نیز از فرم‌های نرمال پرسیده شده بود که نسبت به آزمون سال 90، 1 سؤال از سؤالات این درس کم شده بود. سطح سختی سؤالات آزمون کارشناسی ارشد 91 نسبت به سال گذشته ساده‌تر بود اما نیاز به دقت بیشتری برای پاسخ‌دهی داشت.

این دسته از دروس مهم‌ترین بخش از دروس کارشناسی ارشد کامپیوتر بوده و با کسب درصدی در حدود 50 از آن، می‌توان قبولی در یکی از دانشگاه‌های برتر کشور را تضمین کرد. در آزمون کارشناسی ارشدکامپیوتر سال 91 (بهمن 90)، در این دروس نیز با کاهش سؤال روبه‌رو بودیم، لذا اهمیت آن‌ها افزایش یافته بود. در این مجموعه از دروس، ساختمان داده ـ نظریه زبان‌ها و ماشین‌ها ـ مدارهای منطقی ـ معماری کامپیوتر و سیستم عامل سوال طرح می‌شود.
ساختمان داده
در کنکور کارشناسی ارشد سال 91، سؤالات ساختمان داده از نظر تعداد تغییری نکرده بود و این مطلب اهمیت بیشتر این درس را نشان می‌دهد. از طرفی سطح سختی سؤالات نسبت به سال گذشته ساده‌تر شده بود به طوری که یکی از سؤالات حتی با حفظ کردن یک فرمول بسیار ساده قابل حل بود و کمتر از 30 ثانیه وقت برای جواب دادن نیاز داشت.
سؤالات ساختمان داده معمولاً به طریقی مطرح می‌شوند که هر سؤال از آن نیازمند تسلط به فصل‌های مختلفی از آن درس می‌باشد لذا به سختی می‌توان هر سؤال را در دسته‌بندی خاصی جا داد. لذا به جای دسته‌بندی سؤال‌ها، به فصل‌هایی که تسلط در آن‌ها لازم است اشاره می‌کنیم.
* روابط بازگشتی
* تجزیه و تحلیل پیچیدگی الگوریتم‌ها
* درخت‌ها
* هرم (heap)
که از مهم‌ترین فصل‌های گفته شده فصل درخت است که 3 سؤال امسال را به خود اختصاص داد که سوال‌ها مرتبط با مطالب این فصل بود.
نظریه زبان‌ها و ماشین‌ها
در آزمون کارشناسی ارشد کامپیوتر سال 91 (بهمن 90)، یک سؤال از درس نظریه زبان‌ها و ماشین‌ها کاهش یافته بود و تعداد سؤالات آن به 5 سوال رسیده بود.
1 سؤال از این درس به محفوظات مرتبط و فصل‌های ابتدایی مباحث این درس اختصاص داده شده بود، از طرفی فصل‌های ماشین‌ها از جمله ماشین‌های قطعی، غیر قطعی، تورینگ و PDAها از قلم افتاده بودند. بیشتر از گرامرها و مباحث زبان‌ها سؤال مطرح شده بود.
2 سؤال از زبان‌ها
2 سؤال از گرامرهای مستقل از متن و حساس به متن و زبان‌های مرتبط
1 سؤال صرفاً از گرامرها مطرح شده بود.
مدارهای منطقی
در آزمون کارشناسی ارشد کامپیوتر سال 91 (بهمن 90)، سؤالات مدارهای منطقی نیز بدون کاهش مطرح شده بودند و این مطلب اهمیت خاص این درس را نشان می‌دهد.
مباحث سؤالات این درس، اغلب به صورت ترکیبی پرسیده می‌شوند اما به طور اجمالی می‌توان گفت که 2 سؤال از ساده‌سازی توابع منطقی، 3 سؤال از مدارهای ترتیبی و 1 سؤال نیز از مدارهای ترکیبی مطرح شده بود.
با توجه به سر راستی سؤالات این درس، اغلب می‌توان به راحتی به سؤالات پاسخ داد اما با توجه به مفهومی بودن سؤالات این درس پیشنهاد می‌شود که مباحث آن به طور کامل فراگرفته شده و سپس با تمرین و مهارت فراوان به سؤالاتی از این قبیل پاسخ داده شود. از لحاظ سختی در مقایسه با سال گذشته تقریباً سطح سؤالات را می‌توان برابر دانست و میزان سختی آن‌ها نیز متوسط بود.
معماری کامپیوتر
درس معماری کامپیوتر، از درس‌هایی است که علاوه بر نیاز به تسلط فراوان به مباحث، نیاز به محاسبات و دقت نیز دارد. این درس نیز از دروس مهمی بوده که تعداد سوالات آن در آزمون کارشناسی ارشد 91(بهمن 90)، کاهش نیافته است. 4 سؤال از 6 سؤال این درس محاسباتی بوده که نیاز به دقت فراوان و 2 سؤال باقی مانده نیز مفهومی و نیاز به تفکر فراوان داشت. سؤالات این درس سخت‌تر از بقیه‌ی دروس مشترک بوده و پاسخ دادن به آن‌ها نیاز به دقت بیشتری نسبت به بقیه دروس داشت.
سیستم عامل
در آزمون کارشناسی ارشد 91، نسبت به سال گذشته، 2 سؤال از درس سیستم عامل کاهش پیدا کرده بود که با توجه به این مسئله اهمیت این درس، افزایش یافته اما با توجه به سبک سؤالات مطرح شده در آزمون 91، بعضی از سؤالات این درس صرفاً به قصد این که داوطلب را پریشان کند ارائه شده بودند. یکی از سؤالات این درس به گونه‌ای طراحی شده بود که لازم بود نصف صفحه، مطلب خوانده شود تا به یک سؤال پاسخ داده شود به نظر می‌رسید که بهتر بود بلافاصله با دیدن این سؤال قید نمره‌ی آن را زد و به سراغ بقیه سؤالات رفت. امسال مباحث این درس بیشتر حول و حوش مسائل دسترسی مشترک به منبع مشترک و روش‌های مدیریت آن مطرح شده بود. 1 سؤال از سمافورها، 1 سؤال از دسترسی همزمان با واحد مشترک، 1 سؤال از الگوریتم‌های زمان‌بندی و 1 سؤال از مدیریتی حافظه ارائه شده بود که همگی محاسباتی و وقت‌گیر بودند.

در آزمون کارشناسی ارشد مهندسی کامپیوتر سال 91 (بهمن 90)، تغییراتی داشتیم از جمله برگزار شدن آزمون در یک روز (سال‌های گذشته آزمون‌ها در 2 روز برگزار می‌شدند). رشته‌های مهندسی برق، مهندسی کامپیوتر و رشته ریاضی سه رشته‌ای بودند که طی 2 روز برگزار می‌شدند اما نهایتاً 1 روزه شدند. برای رسیدن به این منظور از تمامی قسمت‌ها تعدادی سؤال کم شد که طی آن درس ریاضیات نیز از 20 سؤال به 16 سؤال کاهش پیدا کرد.
سهم تمامی دروس چهارگانه ریاضیات رشته مهندسی کامپیوتر 4 سؤال بود و نسبت به سال گذشته کاهش 1 سؤال در هر درس را شاهد بودیم.
ریاضی مهندسی:
در آزمون سال 91، بودجه‌بندی سوالات به صورتی بود که 1 سؤال از معادلات مشتقات جزئی،
1 سؤال از انتگرال مختلط،
1 سؤال سری فوریه،
1 سؤال سری مختلط (بسط‌های لوران و بسط تیلور)،
مطرح شده بود سؤالات ریاضی مهندسی از نظر این که تعداد آن‌ها نیز کمتر شده بود اهمیت زیادتری پیدا کرده‌اند اما از نظر سختی سؤالات به نسبت آزمون کارشناسی ارشد سال 90 راحت‌تر بودند.
درس آمار و احتمالات مهندسی:
این درس از دروسی است که معمولاً داوطلبین به سؤالات آن پاسخ می‌دهند که امسال با توجه به کم شدن سؤالات اهمیت آن افزایش یافته بود.
1 سؤال از متغیرهای تصادفی ـ یک سؤال از MLE (برآورد ماکزیمم درست‌نمایی)
1 سؤال از ترکیب و 1 سؤال از توزیع‌های گسسته داده شده بود. سؤال MLE سوالی رایجی بوده که در سال‌های گذشته نیز این مبحث سوال مطرح شده بود.
درس محاسبات عددی
این درس جزو دروس اختیاری مهندسی کامپیوتر است ولی برای ارشد جزو دروسی است که الزاماً باید خوانده شود. با وجود محاسبات زیادی که در این درس وجود دارد، در آزمون کارشناسی ارشد از راحت‌ترین دروس محسوب می‌شود و معمولاً سؤالات غیر پیچیده‌ای دارد که با تسلط به یک سری فرمول می‌توان آن‌ها را به راحتی جواب داد. امسال نیز سؤالات نسبتاً ساده‌ای در این درس ارائه شده بود که حتی یک سؤال آن را نیز می‌توان با حفظ کردن یک سری قضیه پاسخ داد. انتگرال عددی داده شده بسیار ساده و به راحتی قابل حل بود. دستگاه‌ معادلات خطی داده شده نیز به دلیل آین‌که تنها حل یک مرحله از آن‌ نیاز بود، بسیار ساده بود. مقادیر ویژه نیز از قضیه گرچ گورین داده شده بود که قضیه بسیار معروف و ساده‌ای است.
در کل ساده‌ترین قسمت آزمون کارشناسی ارشد مهندسی کامپیوتر سال 91 همین درس بود که با توجه به 16 سؤالی بودن ریاضیات با پاسخ درست به این 4 سؤال 25% سؤالات ریاضی به دست می‌آمد که با توجه به بقیه سؤالات به راحتی می‌شد که درصدی نزدیک 50% در این درس کسب کرد.
ریاضیات گسسته
در این درس 2 سؤال نسبتاً ساده و 2 سؤال نسبتاً پیچیده‌تر ارائه شده بود. یک سؤال از اصول شمارش یک سؤال از روابط بازگشتی و حل آن‌ها یک سؤال حفظی از منطق گزاره‌ها و یک سؤال نیز از مبحث گراف داده شده بود. با توجه به این که سؤالات متوسطی از این درس مطرح شده بود به راحتی داوطلب می‌توانست درصدی نزدیک به 50 % در کل ریاضیات کسب کند که درصد قابل قبولی برای رتبه‌های بالاست.

آنچه که در آزمون کارشناسی ارشد کامپیوتر سال 91 (بهمن 90)، در مجموعه کامپیوتر شاهد بودیم، تفاوت بارز در تعداد سوالات و زمان پاسخگویی نسبت به چندین سال گذشته است که اغلب دانشجویان از آن مطلع هستند.
تعداد سوالات دروس تخصصی گرایش هوش مصنوعی نیز نسبت به سال گذشته در کل 25% کاهش یافته است. (20 سوال به 16 سوال کاهش یافته است) و پیرو آن مدت پاسخگویی نیز از 100 دقیقه به 80 دقیقه تغییر یافت. از دیگر نکات آزمون امسال که می¬توان به آن اشاره نمود، اشتباهات و توزیع نامناسب سوالات است. علاوه براین سوالات کارشناسی ارشد 91 در کل نسبت به سال¬های گذشته مفهومی¬تر و غیر قابل پیش¬بینی بودند؛ در نتیجه داوطلبین با مشکل تنظیم وقت مواجه شدند.
مدارهای الکتریکی:
در آزمون کارشناسی ارشد کامپیوتر سال 91 تعداد سوالات درس مدارهای الکتریکی نسبت به سال گذشته کاهش قابل توجهی داشت و از 7 به 4 سوال تقلیل یافته بود. این درس عمدتاً دارای سوالاتی با راه¬حل‌های وقت¬گیر و طولانی است. تقریباً فرم کلی سوالات روتین بود. البته برخی سوالات مبهم و پیچیده بودند.
طراحی الگوریتم:
برخلاف کاهش کلی سوالات در آزمون کارشناسی ارشد کامپیوتر سال 91، سوالات درس طراحی الگوریتم کاهش نیافته و همانند سال گذشته 6 سوال مطرح شده بود که نشان‌دهنده اهمیت این درس می‌باشد و تمرکز طراح بر روی سوالات مفهومی بود. سوالات این درس نسبت به سوالات هوش مصنوعی نسبتاً سطح متعادلی داشت و پاسخ به آن¬ها نیازمند تسلط کافی در درس بود.
هوش مصنوعی:
سوالات هوش مصنوعی روند سال¬های پیش خود را حفظ نموده بود، البته سوالات جدیدی (شبکه بیزی و مسائل طرح-ریزی) هم به چشم می¬خورد که پاسخ به آن¬ها مستلزم تسلط داوطلبین بر تمامی مباحث این درس بود. لازم به یادآوری است که امکان افزایش این سوالات در سال آینده وجود دارد. سوالات این درس در کل از دشواری نسبی برخوردار و در مقایسه با سال¬های قبل دشوارتر و کمی متفاوت تر بود. همچنین سوالات هوش مصنوعی با تغییر چشمگیری مواجه نبود و نسبت به سال گذشته تنها یک سوال کمتر داشت.

در آزمون کارشناسی ارشد کامپیوتر سال 91 (بهمن 90)، برای گرایش معماری شاهد بودیم که تفاوت بارزی در تعداد سوالات و زمان پاسخگویی به آن‌ها وجود داشت. که کم ‌و بیش همگان از آن مطلع هستند.
تعداد سوالات دروس تخصصی گرایش معماری کامپیوتر نسبت به سال گذشته در کل 25% کاهش یافته است. (20 سوال به 16 سوال کاهش یافت). مدت پاسخگویی نیز از 100 دقیقه به 80 دقیقه تغییر یافت. از دیگر نکات آزمون کارشناسی ارشد سال 91 که می¬توان به آن اشاره نمود، اشتباهات و توزیع نامناسب سوالات است. سوالات امسال در کل نسبت به سال‌های گذشته مفهومی¬تر و غیر قابل پیش¬بینی بودند؛ در نتیجه داوطلبین با مشکل تنظیم وقت مواجه شدند.
مدارهای الکتریکی:
در آزمون کارشناسی ارشد کامپیوتر سال 91 (بهمن 90)، سوالات مدارهای الکتریکی نسبت به سال گذشته، دشوارتر طراحی شده بود. بر خلاف سال¬های گذشته سوالات روتین نبودند و نیازمند صرف وقت زیادی برای پاسخگویی آن¬ها بود و این باعث می¬شد که تا حد زیادی داوطلبین دچار اضطراب و ناامیدی شوند.
الکترونیک دیجیتال و VLSI:
فرم کلی سوالات در این دو درس روتین نبودند و نکته قابل توجه در مورد سوالات این دو درس این بود که، سوالات کاملاً مرتبط به هر دو درس بودند و زیاد قابل تفکیک به نظر نمی¬رسید. سوالات اغلب فهم دانشجویان را هدف قرارگرفته بودند. پس پیشنهاد می‌شود این درس کاملاً مفهومی خوانده شود.
انتقال داده¬ها:
آسان‌ترین درس آزمون کارشناسی ارشد کامپیوتر سال 91 (بهمن 90) در گرایش معماری کامپیوتر، درس انتقال داده¬ها محسوب می¬شود. سوالات این درس روند سال¬های پیش خود را حفظ کرده بود با این تفاوت که تعداد سوالات این درس در سال گذشته 5 و در آزمون امسال 4 سوال بود.

در آزمون کارشناسی ارشد کامپیوتر سال 91 (بهمن 90)، مانند سال گذشته 15 سوال تخصصی زبان تخصصی مطرح شد. در آزمون زبان تخصصی کامپیوتر در سال 91 متون بسیار ساده، روان و ابتدایی مطرح شده بود که با یک درک کلی داوطلب می‌توانست به بیش از 10 تست به راحتی پاسخ دهد. در صورتی که در سال 90، لغات و اصطلاحات بسیاری توسط طراحان مطرح شده بود. در تحلیل سوالات زبان تخصصی کامپیوتر می‌توان گفت تقسیم‌بندی سوالات به دو بخش لغات تخصصی و درک مطلب با این هدف بوده است که داوطلبان گرامی متوجه باشند که پاسخ‌دهی به سوالات زبان دو توانایی ایشان را می‌طلبد.
1ـ تسلط به لغات تخصصی
2ـ تسلط به مهارت‌های 16 گانه درک مطلب
توجه داشته باشید که حتی برای پاسخ‌دهی به سوالات درک مطلب نیز باید لغات تخصصی را بدانید. اما مهارت‌های 16گانه برای نیل به این هدف است که اگر داوطلبان در سر آزمون ارشد به متونی برخوردند که مشکل بوده یا غیر فهم است برای پاسخ‌دهی به این گونه سوالات از مهارت‌های 16گانه درک مطلب استفاده کنند.
مهارت‌های درک مطلب به عنوان فصل Reading comprehension در کتب زبان تخصصی مدرسان شریف آورده شده است. بعد از مهارت‌ها یک سری متون آورده شده است که شما می‌توانید به عنوان تمرین یادگیری مهارت‌ها از این متون استفاده کنید. با آرزوی موفقیت شما در آزمون کارشناسی ارشد.

*منبع : مدرسان شریف