به گزارش خبرنگار اجتماعی خبرگزاری تسنیم، در ایام انتخاب رشته کنکور،‌ موسسات بسیاری با ادعاهای گوناگون، تبلیغات اغواگرانه‌ای را در رابطه با انتخاب رشته سرمی‌دهند. هدف اصلی این موسسات که ادعای سال‌ها سابقه در زمینه انتخاب رشته کنکور دارند، جذب داوطلبان است و گاه با دریافت هزینه‌های کلان برای یک ساعت مشاوره موفق به جذب داوطلبانی می‌شوند که اندیشه راهیابی به دانشگاه و رشته مورد علاقه را در سر می‌پرورانند اما این مسیر همیشه به مقصد نمی‌رسد.

آیا در ایام انتخاب رشته کنکور که بازار موسسات خصوصی حسابی داغ است، می‌توان به هر موسسه‌ای برای انتخاب رشته اعتماد کرد؟ شرایط یک انتخاب رشته موفق چیست؟ در برخی موارد مشاهده می‌شود که موسسات خصوصی نام یک مشاور مطرح در بحث انتخاب رشته را در تبلیغات خود مطرح می‌کنند و همایش‌های متعددی را برگزار می‌کنند اما دست آخر این دانشجویان هستند که اقدام به انتخاب رشته برای داوطلب می‌کنند، دانشجویانی که اکثر آنها نیز حتی در رشته مشاوره تحصیل نمی‌کنند.

در این گزارش تلاش کردیم تا طی مصاحبه با کارشناسان مشاوره که اغلب آنها دارای دکترا در رشته مشاوره تحصیلی هستند، اطلاعات و آگاهی لازم را به داوطلبان برای انتخاب رشته موفق ارائه کنیم.

** انتخاب رشته ترکیبی از رتبه داوطلب، علائق و شرایط بازار کار است

رضا شیخی دکترای مشاوره تحصیلی به خبرنگار تسنیم می‌گوید:‌ انتخاب رشته ترکیبی از شرایط مختلف همچون رتبه داوطلب، علائق و شرایط بازار کار است. در چند سال گذشته رشته علوم سیاسی در حوزه علوم انسانی رشته دوم بود اما امروزه به دلیل شرایط بازار کار در رده‌های پایین تری قرار دارد.

وی می‌افزاید: اگر داوطلبی صرفاً بگوید علائقم دارای اهمیت است و نیاز بازار کار را در نظر نگیرد،‌انتخاب رشته او صحیح نیست. بعضی خانواده‌ها اصرار دارند تا فرزندشان در شهر خود به دانشگاه برود بنابراین در انتخاب رشته باید دانشگاه‌هایی را انتخاب کرد که در شهر محل زندگی داوطلب است. نهادها و سازمان‌هایی که مجری انتخاب رشته هستند و می‌توانند در این زمینه به خانواده‌ها آگاهی دهند باید در این ایام از طریق صدا و سیما و سایت‌های خبری اطلاعات لازم را ارائه کنند تا خانواده‌ها با آگاهی اقدام به موسسات مناسب در زمینه انتخاب رشته کنند.

این مشاور تحصیلی بیان می‌کند:‌ یک فرد در طول روز نهایتاً می‌تواند به 10 نفر برای انتخاب رشته کمک کند چرا که برای هر نفر یک ساعت مشاوره نیاز است اما هم‌اکنون مشاورانی را داریم که در طول روز چندین نفر را مشاوره می‌کنند که این جای تعجب دارد.برخی افراد نیز به نام مشاور اقدام به انتخاب رشته برای داوطلبان می‌کنند در حالیکه اصلاً مشاور نیستند به عنوان مثال فرد مهندس صنایع است و ادعا دارد که در بحث انتخاب رشته،‌تخصص لازم را دارد.

وی ادامه می‌دهد:‌برخی از موسسات نیز از نام مشاوران مطرح استفاده می‌کنند در حالیکه این مشاور اصلاً کار انتخاب رشته را برای داوطلب انجام نمی‌دهد  بلکه دانشجویانی که تحت نظر او هستند اقدام به انتخاب رشته می‌کنند.

** توصیه به تحصیل در شهر محل زندگی

این مشاور تحصیلی می‌گوید:‌ خانواده‌ها بیشتر تمایل دارند تا فرزندانشان در شهر محل زندگیشان ادامه تحصیل دهد چرا که رفت و آمد و حضور در خوابگاه مشکلاتی را دارد و مردم به این سمت گرایش یافته‌اند که براساس بومی گزینی انتخاب رشته انجام دهند و به صورت کلی نظر مشاوران نیز بر انتخاب رشته به روش بومی است.

شیخی ادامه می‌دهد:‌مشاوره به صورت تک جلسه و با استفاده از نرم افزار روش صحیحی نیست و مشاوره باید در دو جلسه انجام شود. نرم افزار جبنه کمکی دارد و نباید انتخاب رشته صرفاً براساس نرم افزار انجام شود. در جلسه نخست باید اطلاعات و بیوگرافی داوطلب و علائق او مشخص شود و بعد با کمک نرم افزار انتخاب رشته انجام شود پس از آن به خانواده فرصت دهیم تا رشته‌ها را بر اساس اولویت‌ها انتخاب کند و بعد با کمک مشاور انتخاب رشته تکمیل شود.

** فعالیت 2500 پایگاه مشاوره انتخاب رشته کنکور توسط آموزش وپرورش

آموزش و پرورش نیز در ایام انتخاب رشته کنکور تلاش می‌کند از طریق پایگاه‌های مشاوره خود به داوطلبان برای انتخاب رشته‌ای موفق کمک کند.

ابوالقاسم عیسی‌مراد، مدیرکل امور تربیتی و مشاوره وزارت آموزش و پرورش با اشاره به ایجاد 2500 پایگاه انتخاب رشته کنکور توسط آموزش و پرورش در سراسر کشور می‌گوید: مشاوران مشغول به کار در وزارت آموزش و پرورش اکثرا روانشناس هستند، این افراد در رشته مشاوره تحصیل کرده‌اند و تعداد کمی از آنها برنامه ریزی آموزشی خوانده‌اند.مشاوران آموزش و پرورش همواره به روزرسانی می‌شوند

وی می‌افزاید:‌ یکی از بحث‌ها در هدایت تحصیلی، انتخاب رشته است که گاهی برای افراد سخت به نظر می‌رسد و انتخاب رشته یعنی هر آنچه که در مسیر زندگی فرد قرار است، اتفاق بیفتد. با توجه به این موضوع، آموزش و پرورش مرکزی است که بیشترین اعتماد و توجه به آن می‌شود و آمارها نشان می‌دهد مراجعه به پایگاه‌‌های انتخاب رشته ما حداکثری است.

** برای انتخاب رشته به مشاوران دارای مجوز مراجعه کنید

عیسی‌مراد با اشاره به اینکه بالغ بر 2500 پایگاه انتخاب رشته در کشور داریم، بیان می‌کند:‌ مشاوران در 200 حوزه، 700 هسته مشاوره و در مراکز 32 استان به داوطلبان انتخاب رشته مشاوره ارائه می‌دهند و در برخی از مدارسی که استعداد مناسب داشتند، شرایطی را فراهم کردیم که مشاوره به داوطلبان ارائه شود. به خانواده دانش‌آموزان توصیه می‌کنیم فرزندشان را در انتخاب رشته مجبور نکنند و به هنگام انتخاب رشته به مشاوران دارای مجوز قانونی مراجعه کنند.

** فعالیت 60 پایگاه انتخاب رشته در شهر تهران

ابوالفضل رحمانی رئیس گروه مشاوره تربیتی و تحصیلی آموزش و پرورش شهر تهران با اشاره به اینکه امسال نیز همانند سال گذشته آموزش و پرورش شهر تهران در بخش معاونت پرورشی و اداره مشاوره در بحث انتخاب رشته خدماتی را به داوطلبان ارائه می‌کند، می‌گوید:‌ 60 پایگاه مشاوره انتخاب رشته کنکور در سطح شهر تهران فعالیت خود را از صبح روز پنجشنبه اول مرداد آغاز می‌کنند.

وی می‌افزاید:‌ در هر منطقه آموزش و پرورش حداقل یک پایگاه انتخاب رشته ویژه دختران و یک پایگاه ویژه پسران فعال است که در این پایگاه‌ها خدمات انتخاب رشته با دقت و شناخت کامل از وضعیت پذیرش دانشگاه‌ها توسط کارشناسان مشاوره تحصیلی ارائه می‌شود. برای مشاورانی که در پایگاه‌های انتخاب رشته به داوطلبان خدمات ارائه می‌کنند، دوره‌های آموزشی برگزار شده است تا از نحوه انتخاب رشته صحیح، ظرفیت دانشگاه‌ها و وضعیت سهمیه بندی‌ها بر اساس اطلاعات ارائه شده از سوی سازمان سنجش آگاه باشند.

** داوطلبان بدانند صرفاً ورود به دانشگاه مهم نیست

رحمانی تصریح می‌کند: در پایگاه‌‌های انتخاب رشته آموزش و پرورش خدمات مشاوره طی دو مرحله ارائه می‌شود. ابتدا مشاوره گروهی در قالب گروه‌های 6نفره تا 12نفره به داوطلبان ارائه می‌شود و پس از آن بر اساس فرم‌های تکمیل شده از سوی داوطلبان، علاقه‌مندی‌ آنها به رشته، شهر و دانشگاه‌ها مشخص می‌شود و براساس ترازهای کسب شده انتخاب رشته توسط نرم افزار انجام می‌شود.در مرحله سوم مشاوره فردی ارائه می‌شود که هر داوطلب با یک مشاور متخصص صحبت کرده و خدمات مشاوره دریافت می‌کند و در نهایت توصیه‌هایی به او شده و اولویت بندی رشته‌ها برای داوطلب مشخص می‌شود اما در نهایت این داوطلب و خانواده او هستند که کار نهایی انتخاب رشته را انجام دهند.

رئیس گروه مشاوره تربیتی و تحصیلی آموزش و پرورش با توصیه به خانواده‌ها مبنی بر اینکه برای انتخاب رشته دقت کافی را داشته و مراقب باشند فریب مؤسسات خصوصی را نخورند،‌می‌گوید:‌ در ایام انتخاب رشته دانشگاهی، مؤسسات و آموزشگاه‌هایی هستند که بدون آگاهی لازم اقدام به مشاوره می‌کنند و با تبلیغات وسیع می‌توانند خانواده‌ها را جذب کنند. داوطلبان توجه داشته باشند صرف ورود به دانشگاه مهم نیست بلکه باید بررسی کنند بعد از انتخاب رشته می‌توانند به شهرستان بروند یا اصلاً خانواده اجازه تحصیل در رشته‌ای خاص را به دختران خود می‌دهند.

وی با اشاره به اینکه پایگاه‌های انتخاب رشته آموزش و پرورش از صبح پنجشنبه اول مرداد فعالیت خود را آغاز می‌کنند، افزود:‌ فعالیت این پایگاه‌ها تا پایان فرصت انتخاب رشته ادامه دارد. سال گذشته هزینه دریافت شده در این پایگاه‌ها 50هزار تومان بود که امسال نهایتاً 10 درصد افزایش داشته باشد. خانواده‌های شهدا، جانبازان، ایثارگران و فرهنگیان از تخفیف 50درصدی بهره‌مند هستند.