سؤالات دروس فرآوری مواد معدنی آزمون کارشناسی ارشد سال 93 (بهمن 92) در مجموع در سطح متوسط بوده و نسبت به سال 92 ساده‌تر بودند. بخش عمده سؤالات درس کانه‌آرایی در کنکور 93 (بهمن 92) همانند سال 92 مربوط به مباحث خردایش و طبقه بندی بودند. این بخش از سؤالات نسبت به سال 92 سؤالات ساده‌تر و آشناتری به نظر می‌رسیدند. در مباحث مربوط به جدایش ثقلی در هر دو سال 92 و 93 سه سؤال مطرح شده که سؤالات سال 93 (بهمن 92) دشوارتر بوده و برای پاسخگویی به آن‌ها نیاز به تأمل و توجه به مفاهیم وجود داشت. تک سؤال مطرح شده از مبحث جدایش مغناطیسی سوالی نسبتا ساده است. در کنکور سال 93 از مباحث مربوط به بازیابی و بازدهی جدایش 3 سؤال طرح شده است(سؤال 195، 197 و 202) که هر سه سؤال در قالب سؤالات درس فلوتاسیون مطرح شده‌اند که البته تقریباً در تمام روش‌های جدایش این سؤالات قابل تعمیم هستند. هر سه سؤال مطرح شده در مورد بازیابی و بازدهی، مفهومی بوده و نیازی به محاسبات وجود ندارد. 
در آزمون هر دو سال 92 و 93 شش سؤال از درس فلوتاسیون مطرح شده است. سؤالات درس فلوتاسیون در کنکور سال 93 (بهمن 92) بیشتر بر فلوتاسیون کانی‌های سولفیدی تأکید داشت، بر خلاف سال 92 که بیشتر به مبانی فلوتاسیون و نیز فلوتاسیون کوارتز پرداخته بود. در کل می‌توان گفت: سؤالات سال 93 نسبت به سال گذشته سؤالات ساده‌تر و ملموس‌تری بودند. در سال 92 دو سؤال ترکیبی نیز مربوط به روش‌های کانه‌آرایی وجود داشت که در سال 93 از این مبحث سوالی طرح نشده است.
در آزمون 93 (بهمن 92) در درس کانی‌شناسی توصیفی، طراحان سؤالات کنکور برای داوطلبان سؤالات ساده‌ای را در نظر گرفته و دیگر خبری از سؤالات مربوط به مبحث بلورشناسی در این بخش نبود. سؤالات این درس در سال 93 بسیار ساده و تیپیک بودند و مشابه آن‌ها در کنکورهای سال‌های گذشته (قبل از کنکور سال 92) دیده شده بود. تعداد سؤالات کانی‌شناسی نیز در سال 93، 10 سؤال بوده است که نسبت به سال قبل یک سؤال بیشتر شده است. موارد مورد پرسش در سؤالات کانی شناسی کنکور 93 شامل فرمول، سیستم تبلور، کاربرد، خواص فیزیکی و گروه کانی شناسی بوده است و برای پاسخگویی به این سؤالات نیاز به به خاطر سپردن تمام این خواص ضروری بوده است. البته با این وجود کانی‌های مورد سؤال کانی‌های معروف بوده و برای یک دانشجوی مهندسی معدن نام هیچ یک از آن‌ها ناشناخته نبود.
سؤالات شیمی فیزیک در کنکور سال 93 روند مشابه با سال 92 دارد با این تفاوت که سؤالات سال 93 اندکی ساده‌تر بودند. داوطلبانی که مسلط بر نیمی از کتاب شیمی فیزیک اتکینز (بخش ترمودینامیک) بوده‌اند پاسخگویی به سؤالات بخش شیمی فیزیک برای آن‌ها ساده بوده است.
به طور کلی می‌توان سؤالات فرآوری مواد معدنی کنکور سال 93 (بهمن 92) را ساده‌تر از سال گذشته ارزیابی نمود ضمن اینکه در این سال مباحث طرح شده در سؤالات مطابق با درجه اهمیت آن‌ها در رشته فرآوری مواد معدنی بوده است. همچنین از طرح سؤالات با محاسبات زیاد و وقت گیر پرهیز شده و اعداد به گونه‌ای داده شده‌اند که محاسبات به سادگی صورت گیرد.

در آزمون کارشناسی ارشد سال 93 (بهمن 92) اکثر سؤالات حفظی بوده و کمتر سؤالات محاسباتی مطرح شده بود.
در سؤالات درس ژئوشیمی همچون سال‌های گذشته هاله‌های اولیه قسمت مهمی از سؤالات را به خود اختصاص داده و سؤال محاسباتی نداشت. همانند سال‌های قبل هاله‌های ثانویه و مباحث آماری نیز مورد پرسش قرار گرفته بودند.
درس ژئوفیزیک بر خلاف سال گذشته فقط 3 سؤال محاسباتی داشت و بحث گرانی مورد توجه قرار گرفته بود در حالی که در سال‌های گذشته مباحث مغناطیس سنجی اکثر سؤالات را به خود اختصاص داده بود.
سؤالات درس چاه‌پیمایی تقریباً مشابه سؤالات سال‌های گذشته بوده و تغییر چندانی نکرده بود.
سؤالات درس حفاری برخلاف سال‌های گذشته که 4 سؤال از آن مطرح شده بود امسال 3 سؤال حفظی داشت و محاسباتی نبود.
سؤالات درس ارزیابی ذخیره نیز با سال‌های گذشته تفاوتی نداشت و همگی محاسباتی بود.
سؤالات درس زمین شناسی اقتصادی در سطح سؤالات سال‌های گذشته بوده و تفاوت چندانی نداشت به جز اینکه دو سؤال از کانسارهای داخل کشور طرح شده بود.
به مانند سال‌های گذشته تعداد سؤالات درس اصول استخراج 4 سؤال بود که باز هم روش‌های استخراجی در این سؤالات از اهمیت بیشتری برخوردار بود.
در مجموع می‌توان دروس تخصصی اکتشاف در آزمون سال 93 (بهمن 92) را آسان‌تر و حفظی‌تر از آزمون سال 92 دانست.

با وجود اینکه در آزمون کارشناسی ارشد سال 93 (بهمن 92)، سؤالات درس اقتصاد معدنی نیز به مجموعه دروس تخصصی مشترک اضافه شده است (بدون تغییر تعداد سؤالات این مجموعه) اما تعداد سؤالات مربوط به کانه‌آرایی در این بخش فقط یک سؤال کمتر شده است. سؤالات درس کانه آرایی در بخش تخصصی مشترک، سوالاتی روان و مطابق با روند سؤالات مورد انتظار از این بخش بودند با این تفاوت که از مبحث فلوتاسیون در سال 93 هیچ سوالی مطرح نشده است. تعداد سؤالات محاسباتی در این بخش همانند سال 92 دو سؤال است با این تفاوت که در سال 93 سؤالات مربوط به محاسبه بازیابی و محاسبه درصد جامد بودند و در سال 92 سؤالات به محاسبه سرعت سقوط و اندیس کار ارتباط داشتند. سؤال شماره 90 کنکور 93 کاملاً مشابه با سؤال 86 کنکور 91 است و تنها تفاوت آن‌ها در نحوه پرسش سؤال است. در سال 93 سؤالات اندکی مفهومی‌تر بوده و برای پاسخگویی به آن‌ها داوطلب به تأمل بیشتری نیاز دارد. به طور کلی سؤالات بخش کانه‌آرایی از دروس تخصصی مشترک در سال 93 نسبت به سال 92 اندکی دشوارتر بوده‌اند چرا که سؤالات وارد برخی مباحث جزئی‌تر شده‌اند که نیاز به مطالعه بسیار دقیق منابع دارد. 
تعداد سؤالات مکانیک سنگ به طور غیر قابل انتظاری نسبت به سؤالات سال 92 کاهش یافته است. این در حالی است که سؤالات این درس در سطح متوسط بودند. در بخش مکانیک سنگ دروس تخصصی مشترک، فقط 2 سؤال محاسباتی طرح شده است که یکی مربوط به توده سنگ و دیگری مربوط به سنگ بکر است و این دو سؤال نیمی از سؤالات مکانیک سنگ را شامل می‌شوند در صورتی که در سال 92 چهار سؤال محاسباتی وجود داشت که باز هم نیمی از سؤالات را تشکیل می‌داد. 
سؤالات درس اقتصاد معدنی برای نخستین بار است که وارد مجموعه سؤالات کنکور کارشناسی ارشد شده است. سؤالات این درس عمدتا از مباحث مربوط به عرضه و تقاضا تشکیل شده است. سطح سؤالات این بخش متوسط ارزیابی می‌شود.

در آزمون سراسری کارشناسی ارشد سال 93 طراحان سعی در پوشش دادن بیشتر مباحث داشته‌اند. در سؤالات درس کانی‌شناسی برخلاف سال 92 که تمرکز بر روی کانی‌های غیرسیلیکاته و عمدتاً خواص فیزیکی و کاربرد آن‌ها بود، درآزمون کارشناسی ارشد سال 93 (بهمن 92) تمرکز روی کانی سیلیکاته بوده است. سؤالات این درس بیشتر شبیه به سؤالات کنکور سال 91 بوده است به طوریکه سؤال 82 در سال 93 مشابه سؤال 84 سال 91 می‌باشد. 
در میان مباحث مربوط به سنگ شناسی سؤالات طرح شده در سال 93 (بهمن 92) سؤالاتی با سطح متوسط تا سخت هستند و البته در میان آن‌ها مشابهت‌هایی با سؤالات کنکور 92 مشاهده می‌شود.
غافلگیر کننده‌ترین بخش در میان سؤالات دروس اصلی زمین‌شناسی سؤالات مربوط به زمین شناسی ساختمانی هستند که روند آن‌ها از سال 92 تغییراتی داشته است. سؤال 80 و 81 بیشتر شبیه به سؤالات مکانیک سنگ بوده و به مسایل مربوط به تاثیرات تنش‌ها بر تغییر شکل زمین می‌پرداخت. به طور کلی سؤالات سال 93 (بهمن 92) زمین شناسی ساختمانی روندی را که در سال 92 شروع شد به طور مشخص‌تری پی گرفتند و در سؤالات کمتر به انواع چین خوردگی‌، انواع درزه، شناسایی لایه‌ها و محاسبه ضخامت و شیب ظاهری پرداخته شده است.
سؤالات درس زمین شناسی اقتصادی در سال 93 (بهمن 92) روند سال‌های اخیر کنکور را پی گرفته و سؤالاتی قابل انتظار و نسبتا ساده و بعضا تکراری در این درس در مقابل داوطلبان قرار گرفت. البته در سال (93) 1 سؤال در درس زمین شناسی اقتصادی بیشتر از سال 92 بوده است. 
به طور کلی می‌توان گفت که سؤالات دروس اصلی زمین شناسی آزمون 93 (بهمن 92) در سطح متوسط بوده و داوطلبان مسلط بر مباحث می‌توانستند به سؤالات به راحتی پاسخ دهند.

در آزمون سال 92، هر 5 سؤال درس حفر چاه و تونل حفظی بوده است. در سال 92 به تعداد سؤالات، 2 سؤال از نوع محاسباتی اضافه شده است. پراکندگی سؤالات در سال 92 بیشتر از سال 93 می¬باشد. در کل سطح سؤالات خیلی بالا نیست و با استفاده از منابع در دسترس قابل پاسخ‌گویی می¬باشند.

اکثر سؤالات درس استخراج روباز مفهومی و محاسباتی است. در کل سطح سؤالات در 2 سال تفاوت عمده‌ای نداشته است. سبک سؤالات مشابه است و تعداد آنها مثل سال‌های گذشته 6 سؤال است.
بیشترین تمرکز در طرح سؤالات آزمون ورودی 93 دانشگاه سراسری امسال بر مباحث محاسبه عیار، عیار حد سر به سری و نسبت باطله برداری تعادلی بوده است.

در مقایسه سؤالات آزمون‌های 92 و 93 (بهمن 92) می‌توان گفت هر دو سال دارای سطح دشواری یکسانی هستند و اما سؤالات آزمون 93 (بهمن 92) مباحث حفظی بیشتری را مورد پرسش قرار داده است، در آزمون 92، سؤالات مفهومی اکثریت سؤالات را به خود اختصاص داده بودند. 
گزینه‌های آزمون 93 نسبت به 92 طولانی‌تر است. 
تعداد سؤالات محاسباتی آزمون 92 و 93 برابر می باشند. 
اما در مورد مباحث مورد سوال، در آزمون سال 93 جامعیت طرح تست از کلیه مباحث، به صورت نسبی بیشتر از آزمون سال 92 می‌باشد. این در حالی است که در آزمون 93 (بهمن 92) به مبحث انواع مواد منفجره به تفکیک نقش، توجه ویژه‌ای شده و در حالی که در سال 92 به مباحث حفر چال و کلیات تئوری های انفجار توجه شده است.

در مقایسه با آزمون کارشناسی ارشد سراسری 92 و 93 می‌توان گفت: تمام سؤالات سال 93 (بهمن 92) به صورت مسأله مطرح شده است و نیاز به محاسبه دارد در حالی که در سال 92 از 5 سؤال مطرح شده، 2 مورد حفظی می‌باشد. مسائل طرح شده در هر دو سال نیاز به محاسبه دقیق و وقت گیر دارد. در سال 92 توجه بیشتری به مبحث باربری با نوارنقاله شده است، در صورتی که در سال 93 مباحث بیشتر و گسترده‌تری مورد سؤال قرار گرفته شده است.

در مقایسه سؤالات آزمون‌های سال 92 و 93 درس نگهداری در معادن می‌توان گفت، سؤالات سال 92 تماماً به صورت حفظی مطرح شده است در حالی که در سال 93 دو مورد مسأله نیز ارائه شده است. در حالت کلی سؤالات در هر دو سال آسان بوده است. سؤالات سال 92 شامل مباحث سیستم های نگهداری قدرتی، سؤال مقایسه روش ها و نگهداری با راک بولت است در حالی که سؤالات سال 93 از مباحث نگهداری با بتن، نگهداری چوبی و نگهداری فولادی می باشد. مبحث مشترک در هر دو سال مربوط به فصل مکانیک سنگ کاربردی در نگهداری است، چنانچه در سال 92، یک سؤال و در سال 93، دو سؤال را در بر می گیرد. در مجموع سؤالات سال 93 نسبت به سال قبل (92) از درصد دشواری بالاتری برخوردار بودند.

با توجه به بررسی سؤالات آزمون‌های سراسری سال 92 و 93 (بهمن 92) می‌توان به موارد زیر اشاره کرد: 
اکثر سؤالات تهویه را سؤالات محاسباتی در بر می گیرد، به طوری که در هر دو سال 92 و 93، 4 سؤال از 5 سؤال به صورت مسأله مطرح شده است. در هر 2 سال توجه به مبحث بادبزن بیشتر بوده و 2 سؤال از این بخش مطرح شده است.
در حالت کلی نوع سؤالات درس تهویه معدن در سال های اخیر تفاوت چندانی نکرده است و یک چارچوب ثابت از مباحث را داشته است.

با توجه به مقایسه سؤالات آزمون سراسری 92 و 93 مشخص است که تعداد سؤالات درس استخراج زیرزمینی از 8 سؤال به 6 سؤال کاهش یافته است و در سال 92 سؤالات محاسباتی بیشتری داشته است (3 سؤال)، که در سال 93 به یک سؤال محاسباتی کاهش یافته است. سؤالات از تمام فصول درس استخراج زیرزمینی می¬باشد.

تعداد سؤالات درس مکانیک سنگ در سال 92، 16 سؤال و در سال 93 (بهمن 92)، 12 سؤال بوده است. در مقایسه سؤالات آزمون کارشناسی ارشد سراسری سال 92 و 93 می‌توان گفت: با توجه به این که تعداد سؤالات محاسباتی در سال 93 کاهش یافته است ولی سطح سؤالات هر 2 سال یکسان است. پراکندگی سؤالات در سال 93 بیشتر بوده است. در سال 92 بیشتر سؤالات مربوط به محاسبه تنش و کرنش از فصل اول و تنش القایی از فصل آخر می باشد و به عنوان مثال سؤال 230 از محبث طبقه‌بندی سنگ‌ها در آزمون 93 جزء سؤالات سخت بوده است.

سؤالات سال 92 بیشتر از مبحث مکانیک سنگ کاربردی در نگهداری طراحی شده است، به طوریکه که 6 سؤال از 8 سؤال را در بر می گیرد. پراکندگی مباحث در سال 93 بیشتر است و اکثر مباحث درس نگهداری در معادن را شامل می شود. سؤالات سال 93 محاسباتی¬تر طرح شده است در حالی که سؤالات سال 92 بیشتر مفهومی بودند.

تعداد و سطح سؤالات در بررسی سؤالات آزمون‌های 92 و 93 هر دو سال یکسان است. بیشترین مبحث طرح سؤال مربوط به زمین شناسی حفر و انتخاب روش حفاری است. مبحث انتخاب شکل مقطع تونل تقریباً هر سال تکرار می شود. سطح سؤالات به گونه ای است که با مطالعه جزوه حفر چاه و تونل دانشگاه تهران به راحتی قابل پاسخگویی می باشد. سؤالات این درس بیشتر جنبه حفظی دارد تا محاسباتی.

با توجه به بررسی سؤالات آزمون‌های 92 و 93 (بهمن 92) قابل توجه است که رویکرد طرح سوال در سال 93 برای درس ژئوتکنیک سؤالات محاسباتی بوده است به طوریکه که تمام سؤالات نیاز به حل محاسباتی داشته و به صورت مسأله مطرح شده بودند. در صورتی که در سال 92 نیمی از سؤالات به صورت مفهومی و حفظی طرح شده بود.
همچنین گستردگی مباحث در سال 93 بیشتر از سال های قبل بوده است و داوطلب می¬بایست تمام فصل¬های درس ژئوتکنیک را مطالعه کرده باشد.

در مورد مباحث مورد سؤال، در آزمون سال 92 جامعیت طرح تست از کلیه مباحث، به طور واضح بیشتر از آزمون سال 93 (بهمن 92) می‌باشد. در آزمون 93 تنها به مبحث محاسبات آتشباری در معادن روباز و کلیات تئوری‌های انفجار توجه شده است. قابل توجه است که در آزمون سال 93 سؤال محاسباتی مطرح نشده است.
سؤالات آزمون 92 و 93 دارای سطح دشواری یکسانی هستند اما طراحان سؤال در آزمون 93 مباحث حفظی بیشتری را مورد توجه قرار داده‌اند.
گزینه‌های آزمون 93 نسبت به آزمون 92 طولانی‌تر است.

در آزمون ارشد سال 93 (بهمن 92) رشته معدن، در درس ریاضی شامل 9 سؤال ریاضی عمومی و 4 سؤال معادلات دیفرانسیل بود که از این لحاظ کاملاً مشابه سال 92 بوده و ترکیب سؤالات تغییری نکرده است.
از طرف دیگر با دقت بیشتر به محتوای سؤالات آزمون خواهیم دید این تشابه در محتوا نیز حفظ شده است. با نگاهی به سؤالات سال‌های قبل متوجه نوعی تکرار و تشابه در سؤالات خواهیم شد.
البته از نظر سطح دشواری؛ تست‌های ریاضیات عمومی سال 93 (بهمن 92) سخت‌تر و مفهومی‌تر بودند و در مقابل تست‌های درس معادلات دیفرانسیل در سال 93 آسان‌تر از سال 92 طرح شده‌اند.
در جمع‌بندی نهایی سؤالات سال 93 شامل 70 درصد تست‌های معمولی و متوسط؛ 20 درصد تست‌های مفهومی و دقیق و 10 درصد تست‌های محاسباتی و وقت‌گیر است.

با توجه به بررسی سؤالات آزمون‌های 92 و 93 (بهمن 92) قابل توجه است که رویکرد طرح سوال در سال 93 برای درس ژئوتکنیک سؤالات محاسباتی بوده است به طوریکه که تمام سؤالات نیاز به حل محاسباتی داشته و به صورت مسأله مطرح شده بودند. در صورتی که در سال 92 نیمی از سؤالات به صورت مفهومی و حفظی طرح شده بود.
همچنین گستردگی مباحث در سال 93 بیشتر از سال های قبل بوده است و داوطلب می بایست تمام فصل های درس ژئوتکنیک را مطالعه کرده باشد.

*مدرسان شریف