تقویت گروه های آموزش داخلی از ضروریات حوزه آموزش پزشکی کشور

به گزارش خبرنگار مهر، دکتر رضا ملک زاده معاون تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت و معاون آموزشی اسبق این وزارتخانه در نشست معاونین آموزشی ادوار وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی تقویت گروه های آموزش داخلی را یکی از ضروریات حوزه آموزش پزشکی کشور برشمرد.

وی با اشاره به اهمیت گروه های داخلی در آموزش دانشجویان، یکی از ضروری ترین اقدامات جهت ارتقاء آموزش پزشکی کشور را تقویت  گروه های داخلی در سطح دانشگاه ها برشمرد و بیان کرد از آنجا که دانشجویان تمرینات بالینی را در گروه های داخلی آموزش می بینند و مهارت های پزشکی  را در این گروه ها می آموزند، حوزه معاونت آموزشی باید تقویت این گروه ها را در راس برنامه های خود قرار دهد.

ملک زاده اظهار داشت: تجربه دانشگاهای موفق هم نشان می دهد که گروه داخلی در این دانشگاهها تقویت شده اند.

وی گفت: چالش در حوزه آموزش پزشکی زیاد است و نیاز به برنامه ریزی جدی در این زمینه داریم. لازم است به نحوی  برنامه ریزی شود که اساتید گروه های داخلی وقت بیشتری صرف آموزش دانشجویان کرده و ارتباط نزدیک تری با دانشجو برقرار کتند.

معاون تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت افزود: لازم است برنامه ویژه ای برای این کار اجرا و ضمن پایلوت برنامه در چند دانشگاه، به مرور زمان در سطح کشور عملیاتی شود.

تغییر بیمارستان های آموزشی به بیمارستان های درمانی به نفع جامعه نخواهد بود

دکتر فریدون نوحی معاون آموزشی اسبق وزارت بهداشت به نقاط قوت برنامه آمایش سرزمین و لزوم برنامه ریزی دقیقی در اجرای آن اشاره کرد و گفت: قطب ها باید ماموریت محور بوده و وظایف به آنها واگذار شده تا بتوانیم از ظرفیت قطب ها به نحو مطلوب بهره برداری کنیم.

وی اظهار داشت اجرای سیاست های حوزه آموزش پزشکی مستلزم توجیه افراد ذی نفوذ جامعه در خصوص برنامه های این حوزه است.

نوحی با اشاره به چالش های بوروکراتیکی که بر سر راه توسعه ارتباطات بین الملل در حوزه آموزش پزشکی کشور وجود دارد،‌ بر لزوم استفاده از ظرفیت های ملی و قانونی برای آموزش های تخصصی و فوق تخصصی و تامین هزینه های آموزش از این طریق تاکید کرد.

وی اظهار داشت باید برای جذب دستیاران برنامه ریزی دقیقی شود و ملاک های ارزیابی دانشجویان بازبینی شود و علاوه بر مسائل علمی به مهارت دانشجویان نیز توجه شود.

نوحی با اشاره به ظرفیت هایی که طرح تحول نظام سلامت برای حوزه آموزش فراهم کرده بر لزوم نهادینه کردن نوآوری در دانشگاهها و استفاده بهینه از ظرفیت دفاتر تحقیق و توسعه برای ارتباط با بخش صنعت تاکید کرد و اظهار داشت لازم است برنامه ریزی صحیحی برای تجهیز بیمارستان های دانشگاهی صورت پذیرد.

وی به فواید ادغام آموزش پزشکی و درمان بر کیفیت مناسب خدمات درمانی در بیمارستانهای آموزشی اشاره کرد و گفت: تغییر بیمارستان های آموزشی به بیمارستان های درمانی به نفع جامعه نخواهد بود و لطمات جبران ناپذیری را به نظام سلامت کشور وارد خواهد کرد.

شناسایی و معرفی اساتید برجسته به عنوان نمونه های عملی مراعات اخلاق حرفه ای

دکتر عبداله کریمی معاون آموزشی اسبق وزارت بهداشت نیز در این نشست گفت: ارج نهادن به اساتید برجسته از راهکارهای اصلی ارتقاء آموزش پزشکی است و یکی از مسائل مهم و محوری آموزش پزشکی حضور موثر اساتید در بخش هاست. 

وی اظهار داشت: این امر مستلزم ارج نهادن به اساتیدی است که به صورت تمام وقت در بخش ها حضور موثر دارند.

کریمی تقویت اخلاق حرفه ای را از برنامه های مهم این حوزه برشمرد و گفت: لازم است اساتید برجسته که نمونه های عملی مراعات اخلاق حرفه ای هستند شناسایی و با اعمال ساز و کارهای تشویقی خاص اخلاق حرفه ای را در بین اساتید و دانشجویان گروه پزشکی نهادینه کنیم.

وی با اشاره به اجرای طرح سطح بندی خدمات آموزشی کلیه سطوح و رشته های علوم پزشکی گفت: این طرح با هدف شناسایی امکانات دانشگاهها و سطح بندی آنها صورت گرفته بود که در صورت اجرا می توانست باعث شناساندن برنامه های وزارت بهداشت در سطح بین الملل شود.

کریمی با اشاره به ظرفیت فعلی برای بازبینی و بهره برداری از این طرح و لزوم معرفی ظرفیت های ملی در سطح بین المللی گفت: وزارت بهداشت باید یرساخت ها و زمینه های فعالیت بین المللی را فراهم و وضعیت و روند کار مراکز بین المللی دانشگاهها را رصد و آسیب شناسی کند تا در برنامه های بعدی از تجربیات کسب شده استفاده کند.

وی با تاکید بر لزوم ساماندهی بیمارستان های آموزشی افزود باید شرح وظایف و اختیارات روسای گروه ها و بخش ها در بیمارستان های آموزشی مشخص شود.

ظرفیت های پذیرش دانشجوی پزشکی عمومی در کشور بازبینی شود

دکتر حسین فروتن معاون آموزشی اسبق وزارت بهداشت نیز در همین نشست ارتقاء آموزش پزشکی عمومی را یکی از چالش های اصلی معاونت آموزشی عنوان کرد و گفت: دانشگاهها باید کارآفرین بوده و تا زمانی که آموزش ساماندهی نشود سایر بخش ها مثل پژوهش نیز بهبود نخواهند یافت.

وی بر لزوم بازنگری دوره آموزشی پزشکی عمومی اشاره کرد و اظهار داشت :باید استراتژی روشن و بر مبنای مناطق، جمعیت تحت پوشش و نسبت پزشک به جمعیت برای کل کشور تدوین شود و ظرفیت های پذیرش دانشجوی پزشکی عمومی در کشور بازبینی شده و به جذب بومی پزشکان توجه شود.

فروتن با تاکید بر جلوگیری از خروج دانش آموختگان و پزشکان از کشور اظهار داشت: می توان با آگاه سازی جامعه، رغبت کاذب افراد به رشته پزشکی را کاهش و جذب دانشجو در این رشته را هدفمند کنیم.

استفاده از ظرفیت دانشگاه ها و قطب های پزشکی رویکرد ماموریت محور

دکتر بهرام عین الهی معاون آموزشی اسبق وزارت بهداشت در جمع معاونین آموزشی ادوار وزارت بهداشت ارتقاء کیفیت در آموزش پزشکی را مهم دانست و تیم کاری مناسب، اختیارات لازم، منابع کافی، قانون و آیین نامه ها و دستورالعمل ها، نیروی انسانی کافی را از الزامات مدیریت حوزه آموزش پزشکی برشمرد.

عین الهی گفت: بهره مندی ظرفیت های فکری اعضای هیأت علمی در سطح کل کشور لازمه رهبری مجموعه آموزش بوده است و با اولویت بندی برنامه ها، برای پیشرفت در این حوزه باید راه هایی برای حرکت سریع تر انتخاب کنیم.  

وی با اشاره به ماهیت خاص مدیریت معاونت آموزشی گفت: کیفیت در بحث آموزش بسیار مهم است و برای ارتقاء کیفیت باید فرهنگ، باور و تفکر کیفی در افراد نهادینه شود . با ارعاب و دستورالعمل قادر به ارتقاء کیفیت نیستیم.

عین الهی اظهار داشت:  آمایش در بخش صنعت شکل گرفته و استان های کشور متناسب با توان طبیعی خود ماموریت خاصی را در بخش صنعت به عهده گرفته اند. در حوزه پزشکی نیز باید با شناسایی ظرفیت مناطق با رویکرد ماموریت محور حداکثر استفاده را از ظرفیت دانشگاه ها و قطب ها داشته باشیم.

وی با بیان لزوم بازبینی ساختار حوزه آموزش، به چالش های علوم پایه اشاره و با ذکر مطالعات انجام شده در حوزه آموزش پزشکی اظهار داشت: لازم است از این تجربیات در جهت ارتقاء آموزش پزشکی کشور استفاده شود.

برنامه های آموزش پزشکی طی زمان بازبینی و آسیب شناسی شوند

دکتر سید امیرمحسن ضیایی معاون آموزشی سابق وزارت بهداشت در این نشست با اشاره به این نکته که حوزه آموزش حوزه ای پویاست و لازم است برنامه ها در طی زمان بازبینی و آسیب شناسی شوند، گفت: نباید غرق در امور جاری و اجرایی شویم و برنامه های تحولی  را فراموش کنیم.

ضیایی تمرکز زدایی و افزایش اختیارات را لازمه نوآوری در دانشگاههای علوم پزشکی دانست و اظهار داشت با بازنگری سیاست های گذشته و اولویت بندی برنامه ها و توجه به اجرای آن؛  باید گلوگاه ها و زمینه های قابل مداخله در حوزه آموزش شناسایی کرد.

وی با تاکید بر ضرورت برنامه ریزی صحیح در حوزه تربیت نیروی انسانی بخش سلامت به طراحی هدفمند آزمون های این حوزه با اولویت اخلاق حرفه ای و مهارتهای ارتباطی تاکید و پیشنهاد کرد از نظرات این جمع، به عنوان تجربه سازمانی حوزه آموزش پزشکی استفاده شود.

لزوم ارتباط با وزارت علوم در حوزه تجهیزات پزشکی

دکتر محمدرضا فرتوک زاده معاون آموزشی اسبق وزارت بهداشت نیز در این نشست کلید موفقیت کشور در بحث ادغام آموزش پزشکی را توجه به نیازهای کشور دانست و گفت: بحث ادغام در کشور ما مسئله محور بوده و تربیت نیروی انسانی بر اساس نیازهای کشور انجام شده است.

وی با بیان مباحث کلیدی ادغام، بر لزوم احساس مسئولیت و  پاسخگویی کلیه افراد درگیر در حوزه آموزش پزشکی اعم از رئیس دانشگاه و مدیران بخش ها و گروه ها تاکید کرد.

فرتوک زاده بر ضرورت ارتباط با متخصصین از جمله متخصصین سایر رشته ها اظهار داشت: ما مصرف کننده تجهیزات پزشکی هستیم و باید برای دریافت اطلاعات تخصصی با متخصصین وزارت علوم ارتباط مستمر داشته باشیم.

تشکیل هسته های ارتباط سیستم آموزش با دانشجویان و روابط بین الملل

دکتر محمدعلی محققی معاون آموزشی اسبق وزارت بهداشت نیز یادآور شد: نظام آموزش پزشکی چندین نقطه قوت دارد که می تواند در اجرای برنامه های تحولی در وزارت بهداشت نقطه اتکا باشد.

محققی استفاده از هیأت های بورد به عنوان هیأت های ممتحنه و ارزشیابی، ساختار سیاستگذاری منحصر به فرد حوزه آموزش مانند شورای گسترشو شورای عالی برنامه ریزی، بهره مندی از ظرفیت گروههای آموزشی، مراکز EDC و معاونین آموزشی دانشگاهها را از نقاط قوت نظام آموزش عالی سلامت برای ایجاد تحول در این حوزه دانست و گفت: یکی از نکات مهم که در دانشگاهها وجود ندارد و می تواند بسیار کمک کننده باشد هسته ارتباط سیستم آموزش با دانشجویان است که در صورت پیاده سازی ظرفیت عظیمی را برای اجرای سیاست ها فراهم می کند.

محققی با اشاره پنج حوزه را که باید روی اجرای آنها بیشتر کار شود، خاطرنشان کرد: یکی از این حوزه ها ارتقاء اخلاق حرفه ای است که بهترین نهاد برای اجرای این برنامه بوردهای تخصصی هستند. همچنین بحث ارتقاء دوره پزشکی عمومی مثل بازنگری و تصمیم گیری در مورد نحوه برگزاری و طول دوره از نکات اساسی در ارتقاء حوزه آموزش است.

وی ایجاد هسته های کاری مشترک بین وزارت علوم و وزارت بهداشت را یکی از زمینه های مهم دانست که باید به آن توجه شود. تشکیل هسته ای برای روابط بین المللی در حوزه آموزش را به لحاظ تفاوت ماهیت و مسائل خاص این حوزه ضروری است. 

محققی با بیان اینکه بازنگری برنامه های آموزشی یکی از تکالیف برنامه پنجم توسعه است، گفت: مناسب است دستورالعمل کلی بازنگری برنامه های آموزشی به بوردها ابلاغ و از بوردها خواسته شود که برنامه های آموزشی را بازنگری کنند. همچنین استفاده از ظرفیت بوردها برای اعتباربخشی بیمارستان های آموزشی از جمله برنامه های تحولی است.  

لزوم استفاده از ظرفیت های پژوهش برای ارتقاء آموزش

دکتر محمد پژوهی معاون اسبق آموزشی این وزارتخانه در جمع سایر معاونین آموزشی ادوار بر لزوم استفاده از ظرفیت های بخش پژوهش در رفع چالش های آموزش پزشکی تاکید کرد .

وی اظهار داشت: با نگاهی به نظام آموزش آمریکا در می یابیم که از سالهای ۱۹۵۳ تا ۱۹۶۸ آنها با مسائل زیادی مواجه بوده اند و با واگذاری پروژه های کاری به تیم های پژوهشی توانسته اند راه حل مشکلات را پیدا کنند.

وی با بیان اینکه بحث ادغام هزینه و انرژی بسیاری برده و برگشت آن بسیار به ضرر کشور است؛ گفت لازم است در رابطه با مسائل مختلف گروه کاری تشکیل گردد و با اولویت بندی مسائل،  بررسی هر مسئله را به یک گروه واگذار کرد.

توجه به اخلاق حرفه ای از الزامات آموزش پزشکی است

دکتر حسین صادقی شجاع معاون اسبق آموزشی وزارت بهداشت نیز در این نشست توجه به اخلاق حرفه ای را از الزامات آموزش پزشکی کشور دانست و گفت: ما نیروی پزشک را برای بخش درمان تربیت می کنیم و بحث اخلاق حرفه ای یکی از الزامات در حوزه آموزش پزشکی است.

وی با تاکید بر لزوم جلوگیری از کمرنگ شدن اخلاق حرفه ای در بین پزشکان کشور گفت: باتوجه به شرایط خاص پزشکان در جامعه و ارتباطات بین المللی کشور، مراعات اخلاق حرفه ای در این قشر موجب ارتقاء جایگاه کشور در سطح بین الملل خواهد شد.

صادقی شجاع به تغییر نیازهای پزشکی کشور در طول زمان اشاره کرد و گفت: مناسب است به صورت مستمر نیازهای کشور مورد بازنگری قرار گیرند و جذب دانشجوی پزشکی به صورت هدفمند و با توجه به نیازهای جامعه انجام شود.  

مصوبه آمایش سرزمینی علوم پزشکی ابلاغ می شود

دکتر باقر لاریجانی معاون آموزشی وزارت بهداشت در جمع معاونین آموزشی این وزارتخانه ضمن ارائه گزارشی درباره رشد سریع تعداد دانشجو، ظرفیت های کشور برای گسترش تحصیلات تکمیلی و وضعیت اعضای هیأت علمی حوزه پزشکی گفت: در شرایط فعلی ادغام آموزش پزشکی و درمان ظرفیت های زیادی را برای آموزش پزشکی کشور ایجاد کرده و این خبر خوشی است که آمایش سرزمینی به تصویب شواریعالی انقلاب فرهنگی رسیده و به زودی ابلاغ می شود.

لاریجانی اظهار داشت: رویکرد معاونت آموزشی در بحث آمایش سرزمینی نگاه به آینده است و با اجرای این برنامه نظام آموزش عالی سلامت ساختار منظمی خواهد یافت.

وی همچنین ورود برخی دانشگاه ها به عرصه بین الملل،‌ حل مسائل استانی برخی دانشگاه ها و بومی سازی آموزش پزشکی را از دیگر مزیت های این برنامه برشمرد و ابراز امیدواری کرد با نگاهی ماموریت محور و واگذاری ماموریت های متناسب با توانایی هر یک از قطب های کشور به آن، بتوان از ظرفیت قطب ها حداکثر استفاده را کرد.

لاریجانی گفت: حوزه آموزش باتوجه به سرمایه گذاری عظیمی که برای تربیت نیروی انسانی انجام می شود حوزه خاصی است و با چالش هایی نیز روبرو است. آن دسته از کشورهایی که توانسته اند سال های متوالی از نظر شاخص توسعه انسانی، رتبه های برتری کسب کنند؛ سرمایه گذاری بیش تری روی آموزش و پرورش نیروی انسانی خود داشته اند.  

معاون آموزشی وزارت بهداشت با بیان برخی مسائل خاص حوزه آموزش پزشکی بر لزوم توجه به نوآوری،‌ مباحث میان رشته ای، ارتباطات بین الملل، آموزش مجازی، رتبه بندی و … در این حوزه اشاره کرد و اظهار داشت طبق آمار در سطح بین الملل کشور ما بیشتر صادر کننده دانشجو است و باید به بحث تربیت دانشجوی خارجی در کشور توجه بیشتری شود. برخی چالش های بیمارستان های آموزشی و اعتباربخشی وجود دارد که باید برای ایجاد بسترهایی مانند بیمارستان های جامع زنان در کشور فعالیت کرد.

لاریجانی با بیان برخی چالش های حوزه آموزش پزشکی کشور، از روند تدوین برنامه آموزش عالی حوزه سلامت سخن گفت و اظهار داشت: علیرغم چالش های موجود ظرفیت های زیادی در حوزه آموزش پزشکی وجود دارد که باید با استفاده از تجربیات اساتید حاضر شناسایی و تکمیل شود.

وی مشکل عمده حوزه آموزش پزشکی کشور را مباحث فنی این حوزه دانست و ابراز امیدواری کرد با جلسات بیشتری که در خدمت معاونین آموزشی ادوار وزارت بهداشت هستیم و با استفاده از تجربیات اساتید بتوانیم در جهت حل این مشکلات حرکت کنیم.